AŞIKLI KÖYÜ FORUM SAYFASINA HOSGELDINIZ

iyi vakit gecirmeniz dilegiyle...
 
AnasayfaKapıKayıt OlGiriş yap

Paylaş | 
 

 Tunus / Ülkeler Tarihi

Aşağa gitmek 
YazarMesaj
Admin
Admin
avatar

Mesaj Sayısı : 88
Yaş : 35
Kayıt tarihi : 31/05/08

MesajKonu: Tunus / Ülkeler Tarihi   Çarş. Haz. 04, 2008 5:05 am

Tunus / Ülkeler Tarihi

Tunus, gerek Akdeniz ve Kuzey Afrika
hakimiyeti ve gerekse Avrupa’nın Afrika ile olan münasebetleri bakımından büyük
bir stratejik öneme sahiptir. Tunus’un coğrafi konumu göçebe Berberilerden
sonra, daha çok deniz yoluyla gelen çeşitli etnik toplulukların ülkeye
yerleşmesinde en büyük faktör olmuştur.

M.Ö. 1000 yılından itibaren Fenikeliler, Tunus’ta ticaret merkezleri kurmaya
başladılar. M.Ö. 5. yüzyıl sonlarında Fenikeliler Tunus’a gelip yerleştiler ve
burada Kartaca Cumhuriyetini kurdular. Tunus, daha sonra batıdan gelen
Vandalların, 6. yüzyılda da Bizanslıların hakimiyeti altına geçti.

Müslümanların Tunus’a (Afrikiyye) gelişi (647-1228): MüslümanArapların 647
yılında başlayan yayılmaları Ukbe bin Nafi’nin 670’te Kayruvan (Kariouane)
şehrini kurmasıyla neticelendi. Tunus (Afrikiyye), Hazret-i Muaviye zamanında
667 (H.45) yılında alındı.

Bizanslılar bazı önemli şehirleri ellerinde tuttular. Berberi ayaklanmaları
neticesinde Müslümanlar geçici olarak Afrikiyye’den uzaklaştılarsa da, Hasan
bin en-Numan zamanında Berberiler, Afrikiyye’yi Müslüman Araplara bıraktılar
(698). Bundan sonra Kayruvan Müslüman Afrikiyye’nin başşehri olarak kaldı.
Bütün Afrikiyye Müslüman oldu ve İslamiyyet her tarafa buradan yayılmaya
başladı. İkinci Abbasi halifesi Cafer Mensur zamanında,Abbasi hakimiyeti
yaygınlaştı.

Emevi ve Abbasi halifelerine bağımlı olan Afrikiyye’yi önce Ağlebiler, sonra
Kayruvan’da bir Şii halifeliği kuran (910) Fatımiler yönetti. Kayruvan ve
Mahdiya şehirleri Fatımilerin merkezi oldu. Fatımiler 972’de başşehri Kahire’ye
taşıdıkları zaman Afrikiyye Berberi sülalesi Zirilerin iktidarı altına girdi.
Ziriler zamanında Tunus, Sicilya’daki Normanların istilasına uğradı.

Zirilerin son hükümdarı Hasan bin Ali, Fas’taki Muvahhidin Devletinden yardım
istedi. Muvahhidin Devletinin kurucusu Abdülmümin, Normanları Tunus’tan kovarak
(1159-1160), Afrikiyye’yi Tunus’ta oturan bir vali tarafından yönetilen bir
eyalet haline getirdi. Bundan sonra Afrikiyye, Tunus adını aldı.

On altıncı yüzyılda İspanya ve Osmanlı Devletinin, Akdeniz hakimiyeti için
yaptıkları savaşlar sonunda Hafriler yıkıldı. 1534 yılında Barbaros Hayreddin
Paşa, Tunus’u ele geçirdi. AncakHafsi Hanedanından Hasan, İspanya Kralı Beşinci
Şarlken’den yardım istedi ve Beşinci Şarlken başşehir Tunus’u işgal etti ve
Barbaros Hayreddin PaşaCezayir’e çekilmek zorunda kaldı. İspanya Kralı Hafsi
Hanedanından Hasan’ı tekrar, kendisine vergi vermek şartıyla Tunus’un başına
getirdi.

Başşehir Tunus 1574 yılına kadar tekrar Hafsi Hanedanlığının elinde kaldı. Bu
arada Barbaros Hayreddin Paşa ve Turgut Reis 1556’da Gafsa’yı, 1558’de
Kayrevan’ı ele geçirdiler. Tunus’un doğu ve güney sahilleri Türklerin eline
geçti. CerbeAdası deniz üssü olarak kullanıldı. Barbaros Hayreddin Paşa,
İspanya’daki Endülüslü Müslümanlardan 100.000 kadarını kurtararak Kuzey
Arfika’ya getirdi. Nihayet 1574’te Uluç Ali Reis ile Sinan Paşa, Tunus şehrini (Halkul-Vad
Kalesini), ele geçirmek suretiyle bütün Tunus, Osmanlı İmparatorluğunun bir
eyaleti haline geldi.

Osmanlı Devleti zamanında Tunus, önceleri Yeniçerilerin desteklediği bir Dayı
vasıtasıyla, daha sonra da bir Bey vasıtasıyla yönetilmeye başlandı. İlk beylik
sülalesi Birinci Murad Bey tarafından kurulan Muradi sülalesidir (1612-1631).
1710’dan sonra Beyler, irsi yoldan tahta çıktılar. Bu arada Fransa, İngiltere,
İspanya ve İtalya Tunus’ta ekonomik faaliyetlerde bulunmaya başladılar. Fransa
1830’da Cezayir’i işgal ettikten sonra, Tunus ile daha fazla ilgilenmeye
başladı.

Bu sıralarda Osmanlı İmparatorluğu kendi başındaki birçok meseleler yüzünden
Tunus’a daha fazla yardım edemedi. 1876-1877 Osmanlı-Rus Savaşı da bunu önledi.
Tunus’ta Fransa, İngiltere ve İtalya’nın gözü ve çıkarları vardı. 1878’de
Kıbrıs’ı elde eden İngiltere, Fransa’nın Tunus’taki özel imtiyazlarını tanıdı.
Fransa, bazı Tunuslu aşiretlerin (Krumirlerin) Cezayir topraklarına yaptıkları
akınları ve bazı toprak taleplerini bahane ederek 1881 yılında Tunus’a asker
çıkardı.

12 Mayıs 1881’de yapılan Bardo Antlaşmasıyla; Tunus Beyi, dış hükümranlığı,
siyasi ve ordu işlerini bir Fransız Genel Valisine bırakıyordu. Tunus’un Muher
ve güney kesiminde başlayan ayaklanmalar güçlükle bastırıldı. Vali Paul Cambon,
yeni bey Ali bin Hüseyin’e (1882-1902) Marsa Sözleşmesini kabul ettirince
(1883), Fransız himayesi resmen kurulmuş oldu.

Bütün bu olanları Osmanlı İmparatorluğu protesto ederek kabul etmediğini
bildirdi. Resmi padişah fermanlarında Tunus Osmanlı eyaleti olarak zikredilmeye
devam etti. Fransız himaye rejimi Tunus’un bağımsızlığını kazanmasına kadar
devam etti (1956). Tunus’taki Fransız idaresi 78 yıl sürdü.

1930’larda Habib Burgiba önderliğinde Tunuslular bağımsızlık mücadelesine
başladılar. İkinci Dünya Savaşı esnasında Tunus bir savaş alanı oldu. Harpten
sonra Burgiba yeni Destur Partisini kurarak bağımsızlık mücadelesine devam
etti. Nihayet 1956 yılında Tunus bağımsızlığını kazandı. Bağımsızlığını
kazandıktan sonra Tunus Cumhuriyetini ilan eden Burgiba, ilk Tunus
Cumhurbaşkanı oldu. Birçok reformlar yaparak laik eğilimli bir rejim kurdu.

Burgiba, 1965’te İsrail’e karşı yumuşak ve ılımlı davranılması gerektiğini
savundu. Fakat bu düşünceleri şiddetle tenkit edildi. 1979’da Mısır’ın Arap Birliğinden
çıkarılmasından sonra, Tunus eski bakanlarından Chadli Kılibi’nin de genel
sekreter olmasıyla, Tunus, Arap Birliğinin karargahı oldu.

Ocak 1980’de Libya’da eğitim görmüş komandoların Gafsa şehrini ele geçirmeleri,
Tunus’un Fransa ve ABD’den destek istemesine sebep oldu. Olayların
yatışmasından sonra başbakanlığa getirilen eski Milli Eğitim Bakanı Muhammed
Mzali, siyasi hayatı kısmen olsun liberalleştirdi. Siyasi mahkumların çoğu
serbest bırakıldı ve siyasi partiler kanuni olarak tanınmaya başlandı.
Bağımsızlıktan beri tek başına iktidarda olan Sosyalist Destur Partisinden
başka, Komünist Partisi dahil üç siyasi partiye daha izin verildi.

Ölünceye kadar Devlet Başkanı seçilen Burgiba, 1987 senesinde sağlık durumu
gerekçe gösterilerek devlet başkanlığı görevinden alınarak yerine General
Zeynelabidin bin Ali geçti. Bu yönetim değişikliği ülkede belirli bir
liberalleşme ve ekonomide köklü yeniliklerin yapılmasına sebep oldu. General
Zeynelabidin radikal Müslümanlara karşı büyük tedbirler aldı.

Bunların desteklediği Nakda Partisinin birçok üyesini hapsettirdi. Bu tutumunu
hala sürdürmektedir (1994). 21 Mart 1994’te yapılan parlamento ve devlet
başkanlığı seçimlerinde Zeynelabidin bin Ali ve partisi oyların %99’unu alarak
devlet başkanlığına yeniden seçildi. 1982 yılında Lübnan’dan çıkarılan Filistin
Kurtuluş Teşkilatı mensupları ve Lideri YaserArafat Karargahını Tunus’a taşıdı.
Böylece Tunus, Filistin Kurtuluş Teşkilatının Karargahı oldu.
Sayfa başına dön Aşağa gitmek
Kullanıcı profilini gör http://asiklikoyu.tr.cc
 
Tunus / Ülkeler Tarihi
Sayfa başına dön 
1 sayfadaki 1 sayfası
 Similar topics
-
» FIKRANIN TARİHÇESİ
» ortaköy tarihi

Bu forumun müsaadesi var:Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz
AŞIKLI KÖYÜ FORUM SAYFASINA HOSGELDINIZ :: KÜLTÜR-SANAT-EDEBİYAT-TARİH :: Cok Yonlu Tarih-
Buraya geçin: